|
ทรงยืนยันว่าตรัสเฉพาะเรื่องที่ ทรงแจ่มแจ้งแทงตลอดแล้วเท่านั้น
ภิกษุ ท.! เรายังไม่รู้แจ้งพร้อมเฉพาะ ซึ่งกรรมอันสัตว์กระทำสั่งสมแล้วด้วยเจตนา ก็ยังไม่กล่าวภาวะความสิ้นสุดของกรรมนั้น ไม่ว่าจะเป็นกรรมให้ผลในทิฏฐธรรม (ทันที) ในอุปะปัชชะ (เวลาต่อมา) หรือในอปรปริยายะ (เวลาต่อมาอีก). ภิกษุ ท.! เรายังไม่รู้แจ้งพร้อมเฉพาะ ซึ่งกรรมอันสัตว์กระทำสั่งสมแล้วด้วยเจตนา ก็ยังไม่กล่าวซึ่งการกระทำที่สุดแห่งทุกข์.
ภิกษุ ท.! ในข้อนั้น การถึงทั่วมีประการต่างๆ ซึ่งโทษแห่งการงานอันเป็นไปทางกาย อันประกอบด้วยเจตนาอันเป็นอกุศล มีทุกข์เป็นกำไร มีทุกข์เป็นผล มีอยู่ ๓ อย่าง; การถึงทั่วมีประการต่างๆ ซึ่งโทษแห่งการงานอันเป็นไปทางวาจา อันประกอบด้วยเจตนาอันเป็นอกุศล มีทุกข์เป็นกำไร มีทุกข์เป็นผล มีอยู่ ๔ อย่าง : การถึงทั่วมีประการต่างๆ ซึ่งโทษแห่งการงานอันเป็นไปทางใจ อันประกอบด้วยเจตนาอันเป็นอกุศล มีทุกข์เป็นกำไร มีทุกข์เป็นผล มีอยู่ ๓ อย่าง.
(ต่อจากนี้ ทรงจำแนกรายละเอียดของกายกรรม วจีกรรม มโนกรรม ฝ่ายอกุศลที่ยกไว้เป็นหัวข้อข้างต้นนั้น ทุกอย่างทุกประการ, แล้วก็ทรงแจกรายละเอียดของกายกรรม วจีกรรมมโนกรรม ฝ่ายกุศล โดยทำนองเดียวกันกับฝ่ายอกุศลทุกอย่างทุกประการ; อันเป็นการแสดงให้เห็นว่า ทรงรู้แจ้งพร้อมเฉพาะซึ่งกรรม ทั้งฝ่ายอกุศลและฝ่ายกุศลจริงๆ อย่างเพียงพอที่จะกล่าวถึงความสิ้นแห่งกรรม และการกระทำที่สุดแห่งความทุกข์ ดังที่ได้ทรงปรารภไว้ข้างต้นนั้น)
บาลี ทสก. อํ. ๒๔/๓๑๓, ๓๑๙, ๓๒๑/๑๙๔, ๑๙๕, ๑๙๖. ตรัสแก่ภิกษุ ท.
|